Σαφές είναι ότι σα τηλεθεατής θέλει να γελάς – πόσο μάλλον όταν έχεις σφίξει τα λουριά. Το γέλιο σε αναζωογονεί, σε βοηθά να ξεφεύγεις.

Για κάποιο λόγο, όμως, και διέψευσε με αν νομίζεις το αντίθετο, νιώθω ότι το γέλιο εκτός από τα παραπάνω καταφέρνει και μειώνει την κριτική σου ικανότητα.

Σου ανοίγει την καρδιά; Παραδίδεις τα κλειδιά του εγκεφάλου σου. Το αστείο διαδέχεται το σοβαρό και εσύ; Σαν να παγώνεις τις νοητικές λειτουργίες σου. Καταλήγεις να είσαι έτοιμος να δεχτείς ότι ακούσεις.

Δε σκέφτεσαι. Βλέπεις για παράδειγμα ένα video ενός X αγνώστου που επιρρίπτει ευθύνες και συνομωσιολογεί για την οικονομική κατάσταση στην Ελλάδα. Ο X άγνωστος μιλάει αγγλικά – σε πείθει. Παρακολουθείς την ανάλυση του και συμφωνείς. Σου λέει αυτά που περιμένει να ακούσει η οργισμένη συνείδηση σου.

Και δε ρωτάς: “ρε, ποιος μ@λ@κας είναι αυτός που ακούω;”. Δε σε νοιάζει. Αρκεί που τα λέει και σου ταιριάζουν, δένει η ιστορία. Ας αποκαλύψουμε λοιπόν ότι  ο, κατά τη Guardian, “τρελός Max” είναι οικονομικός αναλυτής του αγγλόφωνου Ιρανικού (!) Press-TV.

Ο αυτοαποκαλούμενος  πρώην χρηματιστής, προ 6ετίας είχε, όπως μας λέει η Guardian, καταστρώσει το μοναδικής ευφυίας σχέδιο  να προσπαθήσει να ρίξει την τιμή της μετοχής της Coca-cola μέσω των αρνητικών σχολίων που θα έγραφε ο συνεργάτης του γι’ αυτή στο περιοδικό όπου ήταν συντάκτης. Με κεφάλαιο …χιλιάδων δολαρίων (τη στιγμή που για η Coca- cola έπαιζε με δις), θα …ταρακουνούσε συθέμελα την εταιρεία και θα αποκόμιζε κέρδη τα οποία θα διέθετε υπέρ των οικονομιών της Ινδίας και της Καμπότζη που έχουν θιγεί από την πολιτική της εταιρείας.

Χμ. Μάλιστα. Περαστικά μας.

Δε σου είπαν ποιος είναι γιατί αν σου έλεγαν θα …γέλαγες. Την επόμενη φορά ρώτα ποιος και σκέψου το γιατί. Μπορεί να σε βοηθήσει να βγάλεις πιο αξιόπιστα συμπεράσματα πριν αποφασίσεις να κάνεις τον Max Keiser πρωθυπουργό στη χώρα μας.

Διαβάστε επίσης:

• Σάτιρα

Πριν την έγκριση του εν λόγω σχεδίου, εξετάζονταν τα οφέλη και οι συνέπειες μίας ενδεχόμενης κρατικής στήριξης. Είχαμε παρουσιάσει τη μία όψη του νομίσματος σε σχετικό άρθρο. Σήμερα, στην Αμερική, κοιτούν την επόμενη μέρα με δεδομένη τη συγκεκριμένη στήριξη. Ο Thomas Friedman διατυπώνει ένα εύλογο συμπέρασμα για την Αμερική. Δεν απέχει καθόλου, ωστόσο, και από την ελληνική πραγματικότητα. Ας το δούμε συνοπτικά.

Εθισμένοι στο πετρέλαιο για πάντα;

Οι υψηλές τιμές του πετρελαίου και των παραγώγων του (βενζίνη) το προηγούμενο διάστημα περιόριζαν τις μετακινήσεις των πολιτών με τα ΙΧ τους. Παράλληλα, οι ίδιες τιμές έστρεψαν καταναλωτές και επιχειρήσεις στα υβριδικά και στα ηλεκτρικά αυτοκίνητα. Τα περιβαλλοντικά οφέλη από τη συγκεκριμένη στροφή είναι δεδομένα. Δεδομένη φαινόταν επίσης και η μελλοντική απεξάρτηση από το πετρέλαιο. Τα υβριδικά/ηλεκτρικά αυτοκίνητα θα έπαιρναν σταδιακά τη θέση των συμβατικών αυτοκινήτων.

Και …ξαφνικά τα πάντα αλλάζουν. Το πετρέλαιο σε μια καθοδική πορεία άνευ προηγουμένου πέφτει σε χαμηλό δεκάδων ετών. Το πετρέλαιο, η βενζίνη είναι και πάλι προσιτά, μπορούμε επιτέλους να πάρουμε το αυτοκίνητο μας χωρίς να σκεφτόμαστε τα έξοδα. Γιατί να αγοράσουμε ακριβά υβριδικά/ηλεκτρικά αυτοκίνητα; Γιατί να μην πάρουμε ένα μεταχειρισμένο συμβατικό; Οι ρυθμοί των πωλήσεων ξαφνικά αλλάζουν. Τα συμβατικά επανακτούν το χαμένο έδαφος, τα υβριδικά υποχωρούν. Οι πετρελαιοπαραγωγοί χαίρονται, η εξάρτηση από το πετρέλαιο διαωνίζεται. Κάποιοι είναι χαρούμενοι. Μήπως αυτοί οι κάποιοι παίζουν ένα όμορφο – στα μέτρα τους- παιχνίδι; Και τι πρέπει να κάνουν οι πολιτικοί μπροστά σ’ αυτό; Ο Thomas Friedman προτείνει αύξηση της φορολογίας στα καύσιμα και το θέτει ως υπ’ αριθμόν 2 -μετά το πακέτο των δημοσίων δαπανών- προτεραιότητα του Obama. Η απεξάρτηση από το πετρέλαιο πρέπει να αποτελέσει τον άξονα για κάθε οικονομία.

Διαβάστε επίσης:

• Η ώρα της γης
• Το blackle.com συμβάλλει στην εξοικονόμηση ενέργειας;
• Σχέδιο διάσωσης για αυτοκινητοβιομηχανίες;
• Η Greenpeace για το φαινόμενο του θερμοκηπίου
• Ο μύθος (;) του φαινομένου του θερμοκηπίου

Θεωρητικά οι τιμές των αγαθών στην αγορά ελέγχονται για να προφυλάσσεται ο καταναλωτής. Πολύ θεωρητικά όμως. Οι εκπτώσεις απαγορεύονται εκτός των συγκεκριμένων -γνωστών- περιόδων. Εάν κάποιος κάνει σε “λάθος” εποχή εκπτώσεις, διώκεται. Και αυτό γιατί τον καταγγέλουν οι συνάδελφοι-ανταγωνιστές.

Ερωτήσεις-απορίες:

Θέλουμε χαμηλότερες τιμές στην αγορά; Ναι ή όχι;

Θέλουμε ανταγωνισμό; Ναι ή όχι;

Εάν ναι, τότε πρέπει να αφήσουμε τον ανταγωνισμό να δράσει. Εάν διαπιστώνεται υπερβολικό κέρδος σε αλυσίδες καταστημάτων, να προβλέπεται με διάταξη νόμου η δημοσιοποίηση των στοιχείων της εταιρείας (από το δημόσιο) για την ενημέρωση του κοινού.

Ο Παρατηρητής

Επιστολή του παρατηρητή για την ακρίβεια στη χώρα

Διαβάστε επίσης:

• Επιστολή με αφορμή την κρατική χρηματοδότηση των τραπεζών
• Πληρωνόμαστε σε δραχμές και αγοράζουμε σε ευρώ

Οι ενέργειες για την αντιμετώπιση της οικονομικής κρίσης συνεχίζονται

Η Αγγλία ανακοίνωσε τη μείωση του Φ.Π.Α. κατά 2,5%. (από 17,5% σε 15%) σε μια προσπάθεια του -πρωτοπόρου- Gordon Brown να τονώσει τη βρετανική οικονομία. Αμφισβητείται, ωστόσο, αφενός εάν η κίνηση αυτή θα επιφέρει τα αναμενόμενα, για τη βρετανική οικονομία, αποτελέσματα, και αφετέρου, εάν απαιτείται να δανειστεί σήμερα η βρετανική κυβέρνηση από “το μέλλον” των πολιτών της.

Η Γαλλία και η Γερμανία δε θα ακολουθήσουν, όπως δήλωσε η Μέρκελ, την Αγγλία στη μείωση του Φ.Π.Α. Ο Σαρκοζί δήλωσε, δε, ότι δε σκοπεύει να αφήσει στο “έλεος” της κρίσης τον κλάδο της αυτοκινητοβιομηχανίας. Το ζήτημα απασχολεί και θα απασχολεί για καιρό ακόμα και την Αμερική.

Η Κομισιόν, στην Ε.Ε., θα προτείνει διετές πλάνο στήριξης της ευρωπαϊκής οικονομίας το οποίο θα περιλαμβάνει πακέτο στήριξης των κρατών-μελών της τάξης των 130 δις ευρώ ενώ εξετάζονται τα ζητήματα του Φ.Π.Α. και της -εκ νέου- μείωσης των επιτοκίων.

Η Αμερική του Τζορτζ Μπους προχωρά ολοταχώς στο δεύτερο σχέδιο διάσωσης. Ο Paul Krugman, το είχε προβλέψει εγκαίρως δίνοντας ως καταληκτική ημερομηνία την 20η Ιανουαρίου. Το νέο σχέδιο διάσωσης θα έχει ύψος 800 δις δολαρίων και θα στηρίξει εκ νέου το τραπεζικό σύστημα. Ιδιαίτερα σχολιάζεται η συμφωνία με τη Citigroup η οποία προκαλεί το κοινό αίσθημα με την -χωρίς όρους- παροχή εγγυήσεων και χρηματοδοτήσεων. Στα πλαίσια της εν λόγω συμφωνίας, η κυβέρνηση εγγυάται, σύμφωνα με πληροφορίες, 300 δις δολάρια των στοιχείων του ενεργητικού της Citigroup ενώ εισφέρει μετρητά της τάξης των 27 δις δολαρίων. Την ίδια στιγμή, αφήνει τη διοίκηση της τράπεζας ανέπαφη.

Η Αμερική του Μπάρακ Ομπάμα ψάχνει τη λύση στο αδιέξοδο στοχεύοντας σε ένα δεύτερο σχέδιο διάσωσης που θα περιλαμβάνει μεγάλες κρατικές δαπάνες για δημιουργία υποδομών. Οι δαπάνες αυτές στοχεύουν στη δημιουργία θέσεων εργασίας.

Διαβάστε επίσης:

• Από τον Έλληνα “του εξωτερικού”
• Η οικονομική κρίση με στοιχεία
• Ο εφιάλτης των δανείων: η αρχή του κακού
• Η οικονομική κρίση σε 8 εικόνες
• Bailout plan 2.0;

Το παρακάτω  διάγραμμα απεικονίζει την πτώση των τιμών των μετοχών στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης την περίοδο 2007-2008 συγκριτικά με τις άλλες μεγάλες κρίσεις του 20ου αιώνα: το κραχ του 1929,την πετρελαϊκή κρίση του 1973-1974 και την κρίση των dot com (internet) του 2000-2002.

Παρατηρήστε με μπλε την μέχρι τώρα πτώση των τιμών των μετοχών στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης

Οι τιμές των ακινήτων του 2008 συγκριτικά με αυτές του 2007 σύμφωνα με τον δείκτη S&P/Case-Shiller παρουσιάζονται εδώ. Σε συγκεκριμένες περιοχές, όπως είναι το Phoenix, το Los Angeles ή το Miami, οι μειώσεις αγγίζουν το 30%. Μείωση τιμών της τάξης του 30% σε 1 μόλις έτος.

Τα αγαθά δεν πωλούνται. Πρώτες οι αυτοκινητοβιομηχανίες αντιμετωπίζουν μειώσεις των πωλήσεων μέσα στο έτος της τάξης του 15% και εκλιπαρούν για κρατική χρηματοδότηση για να παραμείνουν βιώσιμες. Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζεται η αύξηση στα αποθέματα μεγάλων αυτοκινητοβιομηχανιών του πλανήτη. Για παράδειγμα, η Mazda, ενώ τον Αύγουστο του 2007 είχε αποθέματα για 72 μέρες, τον Οκτώβριο του 2008 διέθετε αποθέματα για 112 μέρες. Η παραγωγή θα συνεχιστεί με τον ίδιο ρυθμό;

Τα αποθέματα των αυτοκινητοβιομηχανιών αυξάνονται

Παράλληλα, η αβεβαιότητα για την επόμενη μέρα των πιστωτικών ιδρυμάτων εντείνεται. Η οικονομική δραστηριότητα στον πλανήτη φθίνει και η ανάγκη συντονισμένης λύσης είναι δεδομένη. Οι προτάσεις που κατατίθενται είναι πολλές. Σε επόμενο θέμα, θα καταγράψουμε μερικές από αυτες.

Διαβάστε επίσης:

• Ο εφιάλτης των δανείων: η αρχή του κακού
• Η οικονομική κρίση σε 8 εικόνες
• Bailout plan 2.0;
• Συνεχίζονται οι κινήσεις για την κρίση
• Σχέδιο διάσωσης για αυτοκινητοβιομηχανίες;

Η General Motors, η Ford και η Chrysler, μέσω των ανώτατων διοικητικών τους στελεχών, ακολουθώντας το παράδειγμα των τραπεζών, αναμένουν και ζητούν την κρατική υποστήριξη για να διασφαλίσουν την επιβίωση τους. Και αν στο τραπεζικό σύστημα, ο κόσμος αντιλαμβανόταν (;) την αναγκαιότητα της κρατικής χρηματοδότησης, στο ζήτημα των αυτοκινητοβιομηχανιών στην Αμερική ο κόσμος μάλλον αντιδρά. Διαβάζω στους New York Times άρθρο με τίτλο “Let Detroit Go bankrupt” του Mitt Romney, πρώην κυβερνήτη της Massachusetts και υποψηφίου των ρεπουμπλικάνων για το προεδρικό χρίσμα στις πρόσφατες αμερικάνικες εκλογές.

Στον κάδο ανακύκλωσης οι μεγάλες αμερικάνικες αυτοκινητοβιομηχανίες;

Το άρθρο ξεκινάει επιθετικά: “εάν η GM, η Ford και η Chrysler πάρουν το bailout που ζητούν, χαιρετήστε την αμερικάνικη αυτοκινητοβιομηχανία”. Ο αρθογράφος προτείνει αρχικά λύσεις για το αδιέξοδο των συγκεκριμένων εταιρειών. Οι περικοπές στις αμοιβές και στα προνόμια εργαζομένων και αποχωρήσαντων από τις εταιρείες (που προσθέτουν 2.000 δολάρια κόστος ανά αυτοκίνητο συγκριτικά με τις χαμηλότερες κόστους ιαπωνικές εταιρείες), η απομάκρυνση της διοίκησης των εταιρειών, η αποκατάσταση των σχέσεων με τα εργατικά συνδικάτα, η πραγματοποίηση επενδύσεων που θα αποφέρουν μακροπρόθεσμα οφέλη στις εταιρείες και η διατήρηση των καλύτερων πωλητών είναι η συνοπτική πρόταση προς τις εταιρείες. Πως μπορεί να βοηθήσει η κυβέρνηση; Με δύο τρόπους: Αυξάνοντας σημαντικά το συνολικό ποσό που δαπανείται για έρευνα στις μορφές εναλλακτικής ενέργειας, έρευνα που θα πραγματοποιηθεί σε δημόσια πανεπιστήμια, σε δημόσια κέντρα ερευνών και θα χρησιμοποιηθεί προς όφελος τόσο του κράτους όσο και των αυτοκινητοβιομηχανιών. Και αφήνοντας τις επιχειρήσεις να χρεωκοπήσουν ρυθμίζοντας, ελέγχοντας τη χρεωκοπία ούτως ώστε στο μέτρο του δυνατού να μη θιγούν τα συμφέροντα των εμπλεκομένων.

Γιατί αν προστατεύει το κράτος, το κάθε κράτος, τις επιχειρήσεις που βρίσκονται στα πρόθυρα της χρεωκοπίας, πως μπορεί να εξελιχθεί η επιχειρηματικότητα στον πλανήτη; Πως οι επιχειρήσεις θα επανέλθουν ικανές, μετά την κρίση, να δημιουργούν και να προσφέρουν στο κοινωνικό σύνολο;

Διαβάστε επίσης:

• Bailout plan 2.0;
• Εθισμένοι στο πετρέλαιο;
• Η οικονομική κρίση με στοιχεία
• Σκάνδαλο ομολόγων
• Δημόσιο χρέος

Η ελληνική τηλεόραση συνηθίζει να ασχολείται περιφερειακά με τα διάφορα σκάνδαλα της επικαιρότητας. Παράθυρα επί παραθύρων, συζητήσεις επί συζητήσεων και όλα περιστρέφονται στην αναζήτηση ευθυνών. Ο κόσμος παρακολουθώντας καταλήγει μπερδεμένος. Τι μένει; Ότι κάποιος φταίει για κάτι. Ποιος και τι ακριβώς είναι αρκετά δύσκολο να πεις.

Ήθελα καιρό να γράψω για το σκάνδαλο των ομολόγων. Μας απασχόλησε 1 χρόνο πριν και είναι ένα από τα σκάνδαλα που στριφογυρίζουν στο μυαλό των ελλήνων πολιτών μιλώντας για τα πεπραγμένα της κυβέρνησης Καραμανλή. Με την ευκαιρία της οικονομικής κρίσης, το ζήτημα ήρθε εκ νέου στην επιφάνεια. «Αν δεν είχε αποκαλυφθεί τότε, η κρίση ενδεχομένως να επηρέαζε περισσότερο την Ελλάδα». Και το παραπάνω δεν απέχει πολύ από την πραγματικότητα, αφού το σκάνδαλο θορύβησε τους πάντες και τα σύνθετα χρηματοοικονομικά στοιχεία αντιμετωπίστηκαν διαφορετικά στη συνέχεια στη χώρα μας.

Οι παραπομπές που χρησιμοποιώ είναι για να είστε σε θέση να ανατρέξετε στις πηγές, να επιβεβαιώσετε και να διαβάσετε πιο αναλυτικά όσα συγκέντρωσα και παραθέτω με κατά το δυνατόν απλή ορολογία.

Το σκάνδαλο των ομολόγων

Βασική ορολογία:

Έστω ότι θέλει η ελληνική κυβέρνηση να δανειστεί ένα χρηματικό ποσό π.χ. ύψους 280 εκ. ευρώ. Έχει τη δυνατότητα να εκδώσει τίτλους – ας τους πούμε ομόλογα- τους οποίους μεταβιβάζει στον δανειστή του ποσού αυτού. Με τη μεταβίβαση των τίτλων, η ελληνική κυβέρνηση εγγυάται στον δανειστή – δηλαδή σε αυτόν που αγοράζει το ομόλογο, ότι θα του καταβάλλει σε συγκεκριμένα (προκαθορισμένα) χρονικά διαστήματα συγκεκριμένο ποσό επί του κεφαλαίου – ας το πούμε τόκο- και ότι στη λήξη του ομολόγου (π.χ. σε 10 χρόνια) θα επιστρέψει το σύνολο του κεφαλαίου. Αυτή είναι με απλά λόγια η λειτουργία των ομολόγων.

Τα δομημένα ομόλογα για τα οποία έγινε τόσος λόγος δεν είναι παρά μία ιδιαίτερη κατηγορία ομολόγων. Στα δομημένα ή σύνθετα ομόλογα, οι ετήσιες αποδόσεις (τόκοι) ή ακόμα και το ποσό στη λήξη που καταβάλλεται στον δανειστή δεν είναι προκαθορισμένο. Αντιθέτως μπορεί να συνδέεται με διάφορους παράγοντες. Με άλλα λόγια, δεν είναι γνωστό ότι θα καταβάλλει ο δανειζόμενος στον δανειστή x ποσό κάθε χρόνο και x ποσό στη λήξη του ομολόγου. Αυτό που είναι γνωστό είναι ο τρόπος με τον οποίο θα υπολογιστεί το κάθε ένα από τα 2 παραπάνω ποσά. Ένας δείκτης ή ένας μαθηματικός τύπος επομένως μπορεί να ορίζει τα ποσά που έχει να λάβει ο δανειστής από τον δανειζόμενο.

Στο θέμα μας:

[1][2][3]Η ελληνική κυβέρνηση εκδίδει στις 22 Φεβρουαρίου του 2007 ένα ομόλογο ύψους 280 εκ. ευρώ. Η έκδοση του πραγματοποιείται για να δανειστεί η κυβέρνηση το συγκεκριμένο ποσό προκειμένου να το χρησιμοποιήσει για την αγορά στρατιωτικού εξοπλισμού ή κατά άλλους για την κάλυψη των ελλειμμάτων του προϋπολογισμού γενικότερα. Το συγκεκριμένο 12ετές ομόλογο που εξέδωσε η κυβέρνηση «πλήρωνε» σταθερό επιτόκιο 6,25% για τα 2 πρώτα χρόνια και στη συνέχεια μια απόδοση που στηριζόταν στη διαφορά μεταξύ βραχυπρόθεσμων και μακροπρόθεσμων επιτοκίων. Ο πρώτος αγοραστής του ομολόγου είναι η επενδυτική τράπεζα JP Morgan. Η JP Morgan αγοράζει το ομόλογο μετά από μια συμφωνία ανταλλαγής (swap) με το κράτος σε τιμή μικρότερη της τιμής που θα όφειλε να καταβάλλει υπό κανονικές συνθήκες. Η συμφωνία ανταλλαγής μπορεί να περιλάμβανε π.χ. την παραίτηση της JP Morgan από τους σταθερούς τόκους των 2 πρώτων ετών. Έτσι, η JP Morgan δανείζει ένα ποσό μικρότερο των 280 εκ. ευρώ στο κράτος και το ομόλογο φτάνει στα χέρια της. Η JP Morgan αγοράζει το ομόλογο σε ένα ποσό που κυμαίνεται από το 85% έως το 87% της τιμής του. Η JP Morgan πωλεί, στη συνέχεια, το ομόλογο στο 92,95% της ονομαστικής του αξίας στη North Asset Management. Η North Asset Management πωλεί το ομόλογο στη γερμανική HypoVereinsbank  και αυτή με τη σειρά της στην ελληνική χρηματιστηριακή Ακρόπολις. Τα ομόλογα κλείνουν τη διαδρομή τους πωλούμενα από την Ακρόπολις σε τέσσερα ταμεία (ΤΕΑΔΥ, ΤΕΑΥΦΕ, ΤΕΑΠΟΚΑ ΤΣΕΥΠ). Από τις ενδιάμεσες πωλήσεις και λόγω των διαφορών μεταξύ τιμής αγοράς και τιμής πώλησης, οι εμπλεκόμενοι αποκομίζουν κέρδη ακόμη και μέσα σε λίγες ώρες.

Εν ολίγοις: τα 4 συνταξιοδοτικά ταμεία αγόρασαν στην ονομαστική τιμή των 100 ευρώ αυτά που θα μπορούσαν να αγοράσουν άμεσα από την κυβέρνηση στην τιμή των 86 ευρώ (κατά προσέγγιση). Μιλάμε για 14% περίπου διαφορά, σε ομόλογα των 280 εκ. ευρώ. Ζημιά δηλαδή χονδρικά ύψους περίπου 39 εκ. ευρώ.

Ήταν γνωστή η διαδρομή που θα ακολουθούσε το ομόλογο;

[4]Ήταν ή όχι γνωστή η διαδρομή των ομολόγων εξαρχής; Σύμφωνα με την επίσημη θέση της JP Morgan, η πώληση στη North Asset Management εγκρίθηκε επειδή η δεύτερη ήταν επενδυτής “buy and hold”. Με άλλα λόγια, η JP Morgan ισχυρίζεται ότι περίμενε ότι η North Asset Management θα διατηρούσε και δε θα μεταπωλούσε τα ομόλογα. Στη συνέχεια, ωστόσο, ο διευθύνων σύμβουλος της JP Morgan σε Ευρώπη, Μέση Ανατολή και Αφρική Jakob Stott αποκάλυψε ότι ένα στέλεχος της JP Morgan γνώριζε τη διαδρομή που θα ακολουθούσαν τα ομόλογα.  Το συγκεκριμένο στέλεχος τέθηκε σε διαθεσιμότητα[5] και μήνες μετά κατέθεσε αγωγή έναντι της εταιρείας υποστηρίζοντας ότι  [6]«όλο το επιτελείο της JP Morgan τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό είχε την κοινή πεποίθηση ότι η ΝΑΜ προτίθετο να διαθέσει περαιτέρω το ομόλογο που αγόρασε από εμάς». Με τις διαστάσεις που πήρε το θέμα, η JP Morgan και η North Asset σαν κίνηση «καλής θέλησης» (και όχι παραδεχόμενες ότι γνώριζαν την προδιαγεγραμμένη πορεία των ομολόγων) προσφέρθηκαν να επαναγοράσουν τα ομόλογα από τα ταμεία στο 100% της ονομαστικής τους αξίας.  Τα ταμεία ωστόσο αρνήθηκαν: απαιτούσαν τους τόκους που θα είχαν λάβει εάν τα κεφάλαια τους είχαν επενδυθεί σε απλά ομόλογα της Τράπεζας της Ελλάδας.  Η ελληνική κυβέρνηση στις 8 Ιουνίου 2007 προσφέρθηκε να καλύψει τη διαφορά μεταξύ των 2 πλευρών και η συμφωνία προχώρησε. Νωρίτερα [7]ο υπουργός απασχόλησης της περιόδου Σάββας Τσιτουρίδης παραιτήθηκε από την κυβέρνηση. Παρά τις πιέσεις της αντιπολίτευσης και της κοινής γνώμης, ο πρώην υπουργός δεν απομακρύνθηκε από την κυβέρνηση για το ζήτημα των ομολόγων αλλά εξαιτίας άλλης υπόθεσης στην οποία εμπλεκόταν ο στενός του συνεργάτης Ευγένιος Παπαδόπουλος, ειδικός γραμματέας του υπουργείου.

Το ζήτημα των ομολόγων, ανεξάρτητα από τις πολιτικές ευθύνες της συγκεκριμένης ή και άλλων υποθέσεων (μιας και εκείνη την περίοδο είχαν πουληθεί από την ελληνική κυβέρνηση ομόλογα ύψους τουλάχιστον 1,68 δις ευρώ) έφερε στην επιφάνεια το ζήτημα της διαχείρισης των αποθεματικών των ταμείων. Ποιοι και πως παίρνουν τις επενδυτικές αποφάσεις για τα χρήματα των ασφαλιστικών ταμείων;

[2] http://archive.gulfnews.com/articles/07/06/18/10133068.html

[3] http://www.reporter.gr/default.asp?pid=16&la=1&art_aid=72247

[4] http://www.iht.com/articles/2007/06/12/bloomberg/bxfund.php

[5] http://www-org.euro2day.gr/articles/130361/

[6]http://www.fmvoice.gr/index.php?option=com_content&task=view&id=8158&Itemid=3&PHPSESSID=a13da27fa9f92130ff76ff1c0c021c00

[7] http://www.skai.gr/master_story.php?id=46740

Διαβάστε επίσης:

• Διαχείριση κρίσεων “Ελλάδα 2007-2008″
• Η οικονομική κρίση με στοιχεία
• Σχέδιο διάσωσης για αυτοκινητοβιομηχανίες;
• Δημόσιο χρέος
• Επιστολή με αφορμή την κρατική χρηματοδότηση των τραπεζών

Επιστολή του "Παρατηρητή" για το δημόσιο χρέος της Ελλάδας από το 2002 έως το αναμενόμενο ύψος του το 2008

Αγαπητό Hint,

Δες τα παρακάτω για να σε ρωτήσω: συμφωνείς ότι πρέπει να αρχίσουμε να το παρακολουθούμε;

Δημόσιο χρέος

Εξέλιξη δημόσιου χρέους από το 2002 έως το 2008

Μετά τιμής,

Ο παρατηρητής

Διαβάστε επίσης:

• Η οικονομική κρίση με στοιχεία
• Σχέδιο διάσωσης για αυτοκινητοβιομηχανίες;
• Σκάνδαλο ομολόγων
• Επιστολή με αφορμή την κρατική χρηματοδότηση των τραπεζών
• Ο εφιάλτης των δανείων: η αρχή του κακού

Μετά τις παρεχόμενες εγγυήσεις για την χρηματοδότηση του τραπεζικού συστήματος, προβλέπω μελλοντική “δυσκολία κατανόησης του λαού”. Γιατί πως να “κατανοήσεις τον λαό” όταν δε θα παρέχονται αντίστοιχες εγγυήσεις ή επιδοτήσεις σε άλλους κλάδους ή σε επιχειρήσεις που κινδυνεύουν και αναγκάζονται π.χ. να απολύουν εργαζόμενους. Ας σκεφτούμε π.χ. την κλωστουφαντουργία ή μια απαγόρευση της Ε.Ε. για επιδότηση της Ολυμπιακής.

Μετά τιμής,
Ο Παρατηρητής

Ο παρατηρητής ...παρατηρεί τις επιδοτήσεις προς τις τράπεζες

Υ.Γ.: Αξίζει να παρακολουθήσουμε την μελλοντική αλλαγή στα “δεν επιτρέπεται” της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς λαούς και διοικήσεις οργανισμών και εταιρειών.

Διαβάστε επίσης:

• Επιστολή του “Παρατηρητή” για την ακρίβεια
• Η οικονομική κρίση με στοιχεία
• Σχέδιο διάσωσης για αυτοκινητοβιομηχανίες;
• Σκάνδαλο ομολόγων
• Δημόσιο χρέος

Εξάντας στην ΕΡΤ

Προβλήθηκε πριν λίγες μέρες σε επανάληψη ένα πολύ ενδιαφέρον ντοκιμαντέρ του Εξάντα της ΕΡΤ. Το όνομα του; “Ο εφιάλτης των δανείων”. Η ημερομηνία πρώτης προβολής του; Μάιος 2008. Κάποιους μήνες πριν δηλαδή. Και όμως απεικονίζει με ακρίβεια όλα όσα βιώνουμε το τελευταίο διάστημα. Στην Αμερική το πρόβλημα υπήρχε: δε χρειαζόταν μαγική σφαίρα για να δεις την κρίση που ερχόταν.

Αρκούσε μια βόλτα σε μια ερημωμένη γειτονιά του Cleveland για να το αντιληφθείς. Εκεί όπου το Μάιο του 2008 τα σπίτια που είχαν κατασχεθεί ήταν περισσότερα από τα αυτά που κατοικούνταν ακόμα. Εκεί που άνθρωποι βιώναν την προσωπική τους ή την οικογενειακή τους τραγωδία αναγκαζόμενοι να εγκαταλείψουν σπίτια στα οποία ζούσαν για δεκαετίες.

Περισσότερα τα σπίτια που έχουν κατασχεθεί παρά αυτά που κατοικούνται σε γειτονιές του Cleveland

Το κακό, όπως περιγράφεται άριστα στο ντοκιμαντέρ, άρχισε από τον χωρίς όριο δανεισμό των αμερικάνικων τραπεζών. Δάνειζαν σε όποιον κυκλοφορούσε ΧΩΡΙΣ διακρίσεις, ΧΩΡΙΣ απολύτως κανένα έλεγχο, ΧΩΡΙΣ αποδεικτικά μισθών, ΧΩΡΙΣ εγγυήσεις. Γιατί; Γιατί στη συνέχεια χρησιμοποιούσαν τα δάνεια για να δημιουργήσουν επενδυτικά προϊόντα. Χρησιμοποιούσαν τα δάνεια για να δημιουργήσουν επενδυτικά προϊόντα που πωλούσαν σε επενδυτές απ’όλο τον κόσμο. Και αφού οι τράπεζες έβγαζαν λεφτά, δε τους ενδιέφερε αν τα δάνεια θα εισπραχτούν. Στηριζόμενοι στην τόσο κοντόφθαλμη αυτή λογική, έφτασαν να δανείζουν σε άνεργους(!) ή σε ανθρώπους με μισθούς χαμηλότερους από τις δόσεις των δανείων(!). “Αρκεί να δανείζουμε.” Όταν τα πρώτα δάνεια άρχισαν να μην καλύπτονται, τα επενδυτικά αυτά προϊόντα άρχισαν να χάνουν την αξία τους. Η υπερβάλλουσα ζήτηση των ακινήτων, λόγω της μεγάλης ρευστότητας που έδωσαν με τον παραπάνω τρόπο οι τράπεζες στην αγορά, οδήγησε σε πτώση των τιμών των ακινήτων. Τα προϊόντα αυτά στηρίζονταν στα δάνεια σε πρώτη φάση, σε δεύτερη στα ίδια τα ακίνητα. Και φανταστείτε να έχετε πληρώσει 1 δολάριο για ένα προϊόν, να πιστεύετε ότι αξίζει 1 δολάριο και να διαπιστώνετε σταδιακά ότι αξίζει όλο και λιγότερο. Οι επενδυτές άρχισαν να χάνουν την εμπιστοσύνη τους και ο κύκλος που περιγράφουμε και στο πρώτο μας θέμα για το ενδεχόμενο κραχ ξεκίνησε.

Δείτε το ντοκιμαντέρ. Γιατί είναι διαφορετικό να ακούς κρίση και διαφορετικό να τη βλέπεις στην καθημερινότητα των Αμερικάνων.

Διαβάστε επίσης:

• Η οικονομική κρίση σε 8 εικόνες
• Bailout plan 2.0;
• Η οικονομική κρίση με στοιχεία
• Σε πολυτελές resort τα μεγαλοστελέχη της AIG
• Σοσιαλισμός για τους πλούσιους